Dit jaar verandert er vooral iets in de voorbereiding op EU-niveau, niet in de controle zelf. De Europese Commissie werkt binnen het ESPR-werkplan 2025-2030 toe naar een gedelegeerde handeling specifiek voor meubels, die naar verwachting in 2028 wordt gepubliceerd. Pas daarna wordt duidelijk hoe lidstaten onderling gaan samenwerken bij het toezicht op het meubelpaspoort. Voor u verandert er dit jaar dus niets aan een concrete verplichting, wel aan de stand van zaken die u kunt volgen.
Dat is relevant voor bedrijven die meubels verkopen in meerdere EU-landen, of die inkopen bij een fabrikant buiten Nederland. Hoe het toezicht tussen lidstaten wordt afgestemd, bepaalt namelijk of u straks met één set vragen te maken krijgt of met verschillen per land. Dat onderscheid is iets anders dan de vraag wie in Nederland zelf gaat controleren; dat leest u terug in een ander artikel in deze kennisbank.
Hoe toezicht op EU-niveau werkt
De verordening voor ecologisch ontwerp (ESPR) is een Europese verordening, maar het toezicht op de naleving ligt bij de lidstaten zelf. Elk land wijst een eigen markttoezichtautoriteit aan. Om te voorkomen dat die autoriteiten volledig los van elkaar werken, bestaat er binnen de EU al langer een structuur voor uitwisseling van informatie tussen toezichthouders, gebaseerd op de bestaande markttoezichtverordening. Voor productgroepen die onder het digitaal productpaspoort gaan vallen, is de verwachting dat deze uitwisseling wordt uitgebreid, zodat gegevens uit het paspoort ook bruikbaar zijn voor een toezichthouder in een ander land dan waar het product is geproduceerd of verkocht.
Die uitbreiding staat nog niet vast voor meubels specifiek. Ze hangt af van de gedelegeerde handeling die de Commissie voor deze productgroep moet vaststellen, en van de uitvoeringsregels die daarna volgen. Tot die handeling er is, kunt u dit onderdeel het beste zien als een proces dat loopt, niet als een regel waarop u al kunt anticiperen.
Wat er dit jaar wél concreet gebeurt
Wat dit jaar wel gebeurt, is dat de Commissie werkt aan de inhoud van de gedelegeerde handeling: welke gegevens straks in het paspoort moeten, en in welke vorm. Dat raakt indirect ook het toezicht, omdat toezichthouders alleen kunnen controleren wat eenduidig is vastgelegd. Hoe specifieker de eisen aan het paspoort worden, hoe concreter ook de basis waarop een toezichthouder straks kan toetsen. Voor u betekent dit vooral dat de inhoudelijke eisen aan het paspoort zich dit jaar verder uitkristalliseren, terwijl de handhavingskant nog grotendeels open is.
Bedrijven die nu al nadenken over hun leveranciersketen, doen er goed aan dit onderscheid helder te houden: de vraag wélke gegevens u straks moet aanleveren is een andere vraag dan wíe dat gaat controleren en hoe. Voor de eerste vraag is er al concrete informatie te vinden; voor de tweede nog niet.
Voor wie dit uitmaakt
Deze ontwikkeling is vooral relevant voor bedrijven die grensoverschrijdend handelen binnen de EU: fabrikanten die exporteren, importeurs die inkopen bij een partij in een ander lidstaat, en projectinrichters die meubels leveren aan klanten in meerdere landen. Voor een bedrijf dat uitsluitend binnen Nederland inkoopt en verkoopt, speelt de afstemming tussen lidstaten een kleinere rol, al blijft de vraag wie in Nederland zelf toezicht houdt natuurlijk wel relevant.
Om te bepalen of uw situatie onder de eerste of de tweede categorie valt, helpt het om eerst scherp te hebben welke rol uw bedrijf in de keten vervult. in een paar vragen zien welke rol bij uw bedrijf past geeft daar een eerste indicatie van, zonder dat u daarvoor meteen een account nodig heeft.
Wat nog niet vaststaat
Het is belangrijk om helder te houden wat op dit moment wel en niet vaststaat. Vast staat: er komt een gedelegeerde handeling voor meubels, en die wordt naar verwachting in 2028 gepubliceerd. Niet vast staat: hoe het toezicht tussen lidstaten er precies uit gaat zien, welke autoriteit in Nederland welke bevoegdheden krijgt, en of er aanvullende afspraken komen over informatie-uitwisseling specifiek voor meubels. Zodra de Commissie hierover publiceert, werken wij dat uit op basis van de officiële tekst.
Voor de onderliggende bronnen en de manier waarop wij die bijhouden, kunt u lezen waar onze informatie vandaan komt. Zo kunt u zelf nagaan welke stand van zaken aan welke publicatie is ontleend, in plaats van op onze samenvatting te moeten vertrouwen.
Dit volgen zonder er zelf achteraan te hoeven zitten
De snelste manier om te zien wat voor uw bedrijf relevant is, is een kort overzicht van uw situatie. In de kennisbank met onderwerpen per situatie uitgezocht vindt u de losse bouwstenen terug: wat een rol in de keten betekent, wat het paspoort in de praktijk inhoudt, en wat er al wel en nog niet vaststaat over toezicht en handhaving.
Wilt u weten waar uw bedrijf nu staat ten opzichte van het meubelpaspoort? Doe de gratis quick-scan of blader door de onderwerpen in de kennisbank; voor uw eigen situatie blijft een jurist of de bevoegde toezichthouder het aangewezen aanspreekpunt.